Żywienie

Jeżeli posiadacie Państwo zapytania, problemy czy wątpliwości co do pielęgnacji i żywienia Waszych pupili rasy Chiński Grzywacz (Nagi i Powder Puff) oraz Yorkshire Terrier prosimy pisać na adres edith156@op.pl. Odpowiemy na każde pytanie, służymy fachową poradą hodowlaną.

Nabywając szczeniaka, musimy już od samego początku zdawać sobie sprawę, że jest to nie tylko nasz nowy pupil, ale również nowy członek rodziny, który jak ludzkie niemowlę potrzebuje stałego rytmu karmienia, snu i wychowania. Hodowca - osoba od której kupujemy pieska, powinien poinformować nas w jaki sposób był żywiony szczeniak. Warto też przez parę dni utrzymywać dawny sposób żywienia, wprowadzając stopniowo pokarm, którym chcemy żywić naszego pupila.

Na początek powinniśmy zwrócić uwagę na zasady związane z karmieniem:
- szanujmy strefę prywatności naszego psa,
- nie przeszkadzajmy mu w czasie jedzenia,
- piesek powinien posiadać własne miski - jedną na wodę, drugą na pokarm stały,
- karmimy szczeniaka 3 razy dziennie, po siódmym miesiącu życia, 2 razy dziennie,
- stosujmy się do dawek dziennych karmy suchej zalecanych przez producenta z pewną dozą elastyczności.

Istnieje wiele szkół związanych z karmieniem. Jednak, jedynie od nas zależy czy będziemy podawać gotowaną karmę przez nas sporządzoną czy też wybierzemy gotowe karmy suche. Musimy również zdawać sobie sprawę, że sporządzany pokarm przez nas nie będzie zawierał za każdym razem wszystkich składników pokarmowych niezbędnych naszemu psiakowi w dziennej dawce. Pokarm suchy, jest karmą pełnowartościową, całkowicie zbilansowaną pod względem składników pokarmowych, witamin i soli mineralnych. Łatwy w podaniu, gdyż wystarczy jedynie odmierzyć miarką załączoną przez producenta, odpowiednią dawkę karmy zgodnie z tabelą waga/wiek. Ponadto nie ulega zepsuciu, nie mamy po jedzeniu brudnego szczenięcia, posiada system DentalCare zmniejszający tworzenie się kamienia nazębnego. Nie zawiera barwników i konserwantów. Karma sucha występuje w zasadzie w trzech wariantach wiekowych odpowiednio dostosowanych do potrzeb psiaka tj. dla szczeniąt (zaspakaja w pełni potrzeby rozwojowe), dla psa dorosłego (zaspakaja potrzeby energetyczne związane z aktywnością psa), i dla psów seniorów (zapewnia witalność i zdrowie psa). Kupując karmę suchą zdecydujmy się na produkt renomowanej firmy, np. Eukanuba, Royal Canin, Advance, Nutra Nuggets, Acana; a możemy mieć pewność, że nasz pupil będzie harmonijnie rósł i rozwijał się, jak również będzie cieszył się pełnią zdrowia przez całe życie.
Pamiętajmy, że tanie karmy suche, nie zawsze są dobre. Z reguły pęczniejąc, rozpychają naszym pupilom żołądek, gaszą poczucie głodu, lecz nie dostarczają wszystkich składników pokarmowych. Psiak karmiony taką karmą rośnie powoli, jest osowiały i nie odporny na choroby. Spotkać tego typu produkty można w „tanich” supermarketach, kuszą ceną i ilością, lecz czy posiadają jakościową karmę? Proszę poczytać skład karmy a odpowiecie sobie Państwo sami na pytanie.
Decydując się jednak na samodzielne gotowanie skazujemy się na spore utrudnienie związane ze zbilansowaniem pożywienia.
- możemy podawać surowe jak i gotowane mięso wołowe, jagnięce, drób, koninę, cielęcinę: mielone lub drobno pokrojone,
- również podroby tj. wątróbkę, serduszka (drobiowe, indycze), lecz nie należy żywić psa stale podrobami, ponieważ niektóre z nich gromadzą substancje szkodliwe, np. wątroba i nerki mogą zawierać wysokie stężenie metali ciężkich, tkanka płucna natomiast posiada bardzo niską wartość odżywczą.
- jako pokarm białkowy serek biały, odtłuszczony, gotowane żółtko,
- nie wolno podawać potraw z przyprawami typu pieprz, papryka, chili, itp.
Ale zalecam podać od czasu do czasu koperek, bogaty w witaminę C, wapń, fosfor, żelazo, karoten, oraz witaminy B1, B2 i PP, przy wszelkich zaburzeniach żołądka i jelit.
- zalecam podawać 1 ÷ 2 razy w tygodniu jedną łyżeczkę od herbaty oleju z pestek winogron, podobnie jak żółtko, sprawi on, iż sierść naszego pupila będzie lśniąca,
- jeżeli już coś chcemy usmażyć naszemu pieskowi to również używamy oleju z pestek winogron lub oliwy z oliwek, generalnie jednak należy przyjąć zasadę nie podajemy potraw smażonych,
- gotowane i surowe warzywa,
- surowe owoce,
- ponadto makarony, ryż, kasze.

Pamiętać musimy również o podawaniu preparatów wapniowo-fosforanowych i witaminowych. Mogą być w postaci proszku, tabletek, płynu a nawet pasty. Dla uzyskania wspaniałej sierści naszego pupila, bądź dla poprawy jej kondycji należy pomyśleć o preparatach dla wzmocnienia sierści. Dieta bogata w siemię lniane, olej z lnu, olej z pestek winogron, oliwa z oliwek, żółtko vit. A, E, to jednak trochę mało dla uzyskania zamierzonego efektu. Polecam zastosować preparaty z Beapharu tj. Laveta i Laveta super, Sanal, Biotyna, Salvical. Szata naszego pupila wspomagana dietą i preparatami, musi również bezwzględnie być odpowiednio pielęgnowana, wówczas dopiero osiągniemy zamierzony efekt i zrobimy pierwszy krok po sukcesy wystawowe.

Opracowała: Edyta Kielar-Lewandowska

Wszystkim życzę sukcesów w żywieniu swoich pupili.

BŁĘDY W ŻYWIENIU

Błędy żywieniowe niosą za sobą przewlekłe schorzenia psów. Schorzenia metaboliczne wynikające z niedoboru lub z nadmiaru pewnych składników pokarmowych trudno się diagnozuje i równie ciężko leczy. Wszelkie zachwiania w dopływie materiałów budulcowych wpływają na przemianę białek, tłuszczy i węglowodanów. Sposób żywienia psa wpływa więc nie tylko na osiągniętą przez niego masę i wzrost, ale także na niektóre wady budowy. Samodzielne żywienie wymaga wzbogacania karmy preparatami witamiowo - mineralnymi, lecz zawsze istnieje ryzyko pomyłek i niedoborów.
Odpowiednie żywienie wpływa więc na zdrowie psa w każdym wieku zarówno na szczeniaka, suki ciężarnej, karmiącej, dorosłego psa czy osobników starzejących się. Kupując karmy, zwracajmy uwagę na jej cenę. Niska cena - to z reguły karma otrzymana z półproduktów, odpadów przemysłu rzeźnego i spożywczego, bogata w węglowodany i środki konserwujące. Takich karm należy się wystrzegać! Nie sięgać po nie nawet w warunkach kryzysowych (lepiej podać dobrej jakości pokarm świeży).
Żywiąc pokarmem świeżym wielu właścicieli a nawet hodowców posiada tendencję podawania psom w okresie wzrostu nadmiernej ilości protein, kalorii i witamin, uzupełniając reżim żywieniowy w sposób niezbilansowany z wapniem, solami mineralnymi, witaminą D, itd. Żywienie tradycyjne jest bardzo powszechne i na nieszczęście ci, którzy stosują ten typ żywienia, uważają, iż pies jest istotą mięsożerną. Warto pamiętać, że mięso jest bardzo bogate w fosfor, ale ubogie w wapń, więc należy uzupełniać pożywienie tylko wapniem, a nie produktami, które zawierają w zbilansowanej ilości wapń i fosfor.
W konsekwencji często zdarzają się zaburzenia metabolizmu z możliwością pojawienia się patologii wzrostu, których najbardziej ważnymi przejawami klinicznymi są: krzywica, ospałość, chwiejność ruchu, ból w łapach, kulawizna, nadmierna waga połączona z rozluźnieniem wiązadeł, problemy z zachowaniem równowagi, obrzęk stawów - jest to obrzęk tkanki miękkiej, a nie normalne pogrubienie, które wynika z fizjologicznego wzrostu psa.

WODA - Jest środowiskiem dla przemian biochemicznych, rozpuszczalnikiem dla witamin i substancji mineralnych. Zwierzęta są bardzo wrażliwe na niedobór wody. Strata tylko 10% wody jest niebezpieczna dla życia, przy stracie 15% zwierze ginie. Zaleca się ciągły dostęp do wody o dobrej jakości, niezależnie od stosowanego pokarmu. Wyjątek stanowi okres uporczywych wymiotów, kiedy to należy przerwać podawanie doustne wody i pokarmu na 24 godz. Zapotrzebowanie na wodę rośnie przy podawaniu pokarmów o podwyższonej zawartości soli mineralnych, przy zwiększonym wydalaniu wody (podwyższenie temp. zewnętrznej, wysiłek, laktacja, biegunka, wymioty, wielo mocz).

WĘGLOWODANY - ich nadmiar zostaje po przetrawieniu, odłoży się w organizmie w postaci tłuszczu. Niedobór doprowadza do hipoglikemi objawiającej się zaburzeniami pracy układu nerwowego. Odpowiedni poziom węglowodanów w diecie dostarcza energię oraz wpływa na właściwe funkcjonowanie układu pokarmowego (celuloza, lignina, pektyny, beta - glukony, śluzy i gumy).

BIAŁKA - niezbędny składnik diety każdego zwierzęcia - składa się 20 aminokwasów. Część z nich jest syntetyzowana z amin przez zwierzęta (aminokwasy endogenne). Pozostałe stanowią te aminokwasy, które dostarczane są tylko z pokarmem (niezbędne, egzogenne). Białko - niezbędny dla wzrostu, rozwoju szaty i masy mięśniowej psa.

AMINOKWASY EGZOGENNE - są w karmie, ale należy zwrócić uwagę, w jakim stosunku procentowym. Na niedobór białka i aminokwasów egzogennych w diecie szczególnie wrażliwe są zwierzęta rosnące. Hodowca czy właściciel psiaka ocenia wartość odżywczą podawanego białka na podstawie przyrostu i wzrostu rosnących zwierząt oraz powinien umieć oceniać na podstawie składu aminokwasowego, porównując z minimalnym zapotrzebowaniem na niezbędne aminokwasy, podanym niżej w miligramach na Kcal energii metabolicznej.

Arginina 1,4	Histydyna 0,5	Izolencyna 1,0
Fenyloalanina 1,3	Tauryna 0	Treonina 1,2
Tryptofan 0,4	Walina < 1,0	Leucyna < 1,6
Lizyna 1,5	Metionina 1,2	Metionina + Cystyna 1,5 (Amino biotyna)

BIAŁKA ZBÓŻ - wykazują niedobór aminokwasów egzogennych! Należy pamiętać, iż pokarm gotowy zawiera niekiedy znaczną ilość produktów zbożowych (dobre karmy są wzbogacane mieszankami paszowymi). Nadmiar białka w diecie jest niepożądany. Długotrwałe podawanie diet wysokobiałkowych doprowadza do uszkodzenia nerek. Niedobór białka w diecie przejawia się obniżonym przyrostem u psów rosnących a u suk karmiących zmniejszeniem wydzielania mleka.

TŁUSZCZE - nadmiar prowadzi do obciążenia trzustki, do podwyższenia poziomu kwasów tłuszczowych we krwi, a w konsekwencji do odkładania tłuszczu, niewydolności układu krążenia. Tłuszczy jednak (nie można wyeliminować całkowicie z diety, ponieważ poprawiają walory smakowe karmy, są nośnikiem witamin A, D, E, K oraz źródłem nienasyconych kwasów tłuszczowych.

ZWIAZKI MINERALNE - (mikro-i makroelementy) spełniają różnorakie funkcje w organizmie zwierzęcym od budowy kości do redukcji lub aktywacji procesów enzymatycznych. Zbilansowanie ich ma duże znaczenie dla późniejszego wchłaniania. Nadmiar niektórych mikro- lub makroelementów wpływa na dostępność innych składników mineralnych.

WAPŃ I FOSFOR - wszyscy zwracają uwagę na niedobory wapna u szczeniąt, a zapominamy o uzupełnianiu diety psów dojrzałych i starzejących się. U tych ostatnich najczęściej niedobory pojawiają się przy diecie, w której przeważa mięso i produkty odpadowe przemysłu mięsnego bez dodatków mineralnych. Niedobór w diecie wapna lub zaburzenie przyswajania doprowadzają do odwapnienia i złamań spontanicznych, ponadto obserwuje się spadek apetytu i zaburzenia płodności. Nadmiar wapna w diecie zaburza wchłanianie fosforu, oraz powoduje rozregulowanie gospodarki hormonów żołądkowo-jelitowych (gastryny, cholecystokiniono-pankreozyminy, glukagonu), które wyzwalają wydzielanie innego hormonu (kalcytoniny). Należy zwracać uwagę, by stosunek Ca do P wynosił 1.2 ÷ 1.4. Przypominam także, że uzupełnianie pokarmu wapniem powinno być dobrze wyważone, aby uniknąć rozregulowania mechanizmu hormonalnego, odpowiedzialnego za wchłanianie wapnia.

SÓD, CHLOR, POTAS - karmy dla psów i domowe posiłki zapewniają nadmiar tych pierwiastków. Odpowiadają one za równowagę między komórką a jej otoczeniem. U psów cierpiących na niewydolność nerek typowa podaż Na+, Cl- i K+ powoduje wtórne nadciśnienie. Właściciele znający dolegliwości swoich pupili muszą zadbać o diety z ograniczoną zawartością Na+, białka oraz fosforu.

MAGNEZ - kolejny pierwiastek odpowiadający za stosunki wodno - elektrolitowe komórki. Magnez niezbędny jest w wielu procesach fizjologicznych, np.: warunkuje odpowiedni wzrost, pracę mięśni, przemiany metaboliczne tkanki łączącej. Niedobór Mg++ u szczeniąt ma wpływ na zmiejszenie apetytu i w konsekwencji zmiejszone przyrosty, niezborność ruchów, drgawki.

ŻELAZO - jest pierwiastkiem, którego najczęściej brakuje. Wpływa na rozwój i funkcje komórek mięśniowych, niezbędny element dla budowy krwinek czerwonych krwi. Przy niedoborze mamy do czynienia z zespołem objawów typowych dla anemii. W dietach najlepszym źródłem żelaza jest surowa wątroba. Żelazo trudno przedawkować. Przy odpowiedniej ilości tego pierwiastka nadmiar soli powoduje zaburzenia jego wchłaniania.

CYNK - pierwiastek ten bierze udział w metaboliźmie skóry, syntezie białek regeneracji tkanek, wpływa na wygląd skóry oraz ma wpływ na płodność osobników płci męskiej. Niedobór cynku występuje często u osobników intensywnie rosnących, korzystających z karm bogatych w żelazo, wapń oraz składniki ziaren zbóż. Przy schorzeniach skórnych należy zwrócić uwagę na dodatki uzupełniające cynk.

MIEDZ - mikroelement uczestniczący w wielu procesach m.in. budowy krwinek czerwonych, przemian katalitycznych, itp. Niedobór tego pierwiastka odbija się także na wybarwieniu okrywy włosowej, problemami skórnymi.

MANGAN - odpowiada za procesy wzrostowe, razem z cynkiem wpływa na metabolizm w narządach rodnych. Niedobór manganu zaburza przemianę lipidów i pracę układu nerwowego.

JOD - uczestniczy w przemianach energetycznych. Niedobór jodu wywołuje podobne objawy jak u ludzi. Pojawiają się wole, obrzęki śluzowate skóry, wypadanie sierści i apatia. U zwierząt rosnących może pojawić się deformacja kośćca.

SELEN - Posiada ogromny wpływ na skórę i sierść.

W DIETACH DLA DOROSŁEGO PSIAKA ZALECA SIĘ NASTĘPUJACE ILOSCI ZWIAZKÓW MINERALNYCH:

Wapń	0,9% suchej masy diety
Fosfor	0,8 %
Potas	0,6 %
NaCl	1,1 %
Magnez	0,04 %
Żelazo	60 mg na 1 kg suchej masy diety
Miedź	7,3 mg
Mangan	5,0 mg
Cynk	50 mg
Jod	1,54 mg
Selen	0,11 mg

WITAMINY - o nich również należy pamiętać, pełnią ogromną rolę w procesie wzrostu i dojrzewania zwierzęcia. Ich brak, niedobór bądź nadmiar również wyrządza ogromne szkody w organiźmie psa.

Witamina A - wpływa na układ immunologiczny, wzrost i ogólny rozwój organizmu, tworzenie kości, produkcja hormonów, wzrok i procesy widzenia (także nocne), prawidłowy rozwój i funkcjonowanie skóry, ochrona przed nowotworami i chorobami serca (przeciwutleniacz), niedostatek witaminy może powodować zmiany skórne, zapalenia błon śluzowych, choroby oczu, natomiast jej nadmiar może powodować nadwrażliwość skóry.

Witamina D - odpowiada za przemiany wapnia i fosforanów, właściwa mineralizacja kości, bardzo waży w fazie rozwoju kośćca, zębów, niedobór witaminy to krzywica, jej nadmiar powoduje zwapnienie ścian naczyń, biegunka, spadek masy ciała.

Witamina E - zapobiega uszkodzeniu błon komórkowych przez procesy utleniania - tzw. przeciwutleniacz, nazywana również "witaminą młodości i płodności", ochrona przed rozwojem miażdżycy - hamuje utlenianie frakcji LDL cholesterolu (tzw. zły cholesterol), niedobory najlepiej widoczne - skóra i sierść psa.

Witamina K - reguluje procesy krzepnięcia krwi i zapobiega krwawieniom, utrzymuje prawidłową strukturę kości i ma wpływ na gojenie złamań.

Witamina B1 - odpowiada za funkcjonowanie włókien układu nerwowego, serca i mięśni, produkcję krwinek czerwonych, wpływa na skórę i sierść.

Witamina B2 - wpływa na właściwe funkcjonowanie skóry i błon śluzowych, sierść.

Witamina B5 (KWAS PANTOTENOWY) - odpowiada za metabolizm tłuszczów, węglowodanów i białek, syntezę hormonów sterydowych i innych związków chemicznych, prawidłową budowę i funkcjonowanie skóry oraz sierści, chroni przed infekcjami.

Witamina B6 - Syntezuje i reguluje ponad 60 białek w organizmie (głównie białka związane z prawidłowym funkcjonowaniem układu nerwowego), wspomaga produkcję czerwonych i białych komórek krwi.

Witamina B12 - wspomaga tworzenie czerwonych komórek krwi, tworzenie materiału genetycznego (synteza DNA i RNA), wpływa na prawidłowe funkcjonowanie układu nerwowego, odpowiada również za wygląd skóry i sierści.

Witaminy grupy B w podane w nadmiarze są wydalane przez nerki i drogi moczowe, objawy chorobowe nie występują.

Witamina PP (NIACYNA) - odpowiada za procesy utleniania i redukcji w organizmie, regulację poziomu cukru we krwi (produkcja związków energetycznych), regulację przepływu krwi w naczyniach krwionośnych, regulację poziomu cholesterolu, odpowiada za pracę układu nerwowego oraz również za wygląd skóry i sierści.

Witamina C - odpowiada za produkcję kolagenu i podstawowych białek w całym organizmie (kości, chrząstki, ścięgna, więzadła), zwiększanie wydajności układu odpornościowego, przyspiesza gojenie ran i regenerację komórek, tzw." witamina odpornościowa", jej nadmiar wypłukiwana jest z organizmu wraz z moczem.

Witamina H (BIOTYNA) - odpowiada za syntezę aminokwasów, białek i kwasów tłuszczowych, za prawidłową budowę i funkcjonowanie skóry oraz włosów, wspomaga funkcję tarczycy.

KWAS FOLIOWY - reguluje różne procesy metaboliczne w organizmie, tworzenie kwasów nukleinowych DNA i RNA, jest chemicznym przekaźnikiem w mózgu, zapobieganie chorobom serca i miażdżycy, wpływa na tworzenie czerwonych komórek krwi.

WNIOSKI
Wszelkie patologie w budowie i rozwoju psa nie muszą być błędami genetycznymi lecz równie dobrze mogą powstać w wyniku błędów popełnianych w procesie żywienia. Tak bardzo ważne jest stosowanie pełnowartościowych i zbilansowanych karm, sprawdzanie składu elementów pokarmowych karmy, stosowanie profilaktyki, a także wczesne dostrzeganie symptomów, co pozwala zastosować prostą terapię korygującą, uprzedzając uszkodzenia bardziej poważne.

Opracowała: Edyta Kielar-Lewandowska